Recenzja gry "The Prince: The Struggle of House Borgia"

Autor: Takeo Takagi
Korekta: Gruszmen
15 lutego 2009

The Prince: The Struggle of House Borgia, czyli Książę: starcie rodu Borgiów, jest grą karcianą, mającą odzwierciedlać włoskie realia doby Renesansu, wydaną w 2003 roku przez wydawnictwo Phalanx, wedle projektu Alexandra Berga. W grze tej gracze wcielają się w przywódców najpotężniejszych włoskich rodzin: Medyceuszy, Rovere, Colonnów, Orsinich oraz oczywiście Borgiów. Zwalczają się one nawzajem, nie przebierając w środkach, by zdobyć jak największą potęgę we Włoszech. Wielkość danego rodu zależna jest od tego, jakich wielkich artystów tej epoki uda się mu pozyskać, a także czy uda się kontrolować najwyższy urząd ówczesnej Italii – papieża.

Gra jest przeznaczona dla 3 do 5 graczy. Każdy z nich staje na czele potężnego, włoskiego rodu (jakkolwiek Borgiowie są z pochodzenia rodem hiszpańskim) i ich celem jest zdobycie jak największej liczby punktów zwycięstwa. Gra toczy się w trzech turach, podzielonych na fazy. Na zakończenie każdej tury podsumowuje się zdobyte wówczas punkty zwycięstwa i dodaje do poprzednio zdobytych – gracz, który zdobędzie łącznie najwięcej punktów ze wszystkich trzech tur, zostaje zwycięzcą. Punkty zwycięstwa otrzymuje się za posiadanie papieża wybranego z własnego rodu, mecenat nad artystami, kontrolę nad niektórymi miastami Włoch oraz ilość dukatów w skarbcu.

Gra jest przeznaczona dla 3 do 5 graczy. Każdy z nich staje na czele potężnego, włoskiego rodu (jakkolwiek Borgiowie są z pochodzenia rodem hiszpańskim) i ich celem jest zdobycie jak największej liczby punktów zwycięstwa. Gra toczy się w trzech turach, podzielonych na fazy. Na zakończenie każdej tury podsumowuje się zdobyte wówczas punkty zwycięstwa i dodaje do poprzednio zdobytych – gracz, który zdobędzie łącznie najwięcej punktów ze wszystkich trzech tur, zostaje zwycięzcą. Punkty zwycięstwa otrzymuje się za posiadanie papieża wybranego z własnego rodu, mecenat nad artystami, kontrolę nad niektórymi miastami Włoch oraz ilość dukatów w skarbcu.

Każda tura gry składa się z kolejnych faz, z których pierwszą jest licytacja kart. W zależności od liczby graczy, do zlicytowania jest od 10 do 12 kart w każdej turze. Wybiera się je losowo z całej talii, zostają położone na środku przed wszystkimi, gdzie pozostają niewidoczne dla wszystkich graczy. Wszyscy gracze kolejno, poczynając od tego, który akurat w danej turze kontroluje papieża, mogą rozpocząć licytację jednej z wybranych kart. Gracz taki odkrywa dowolną kartę i rozpoczyna się licytacja. Ta osoba, która zadeklarowała się wydać w trakcie licytacji najwięcej dukatów, otrzymuje kartę.

Po fazie licytacji gracz, który ją rozpoczął (niekoniecznie ten, który ją wygrał), może wykonać działania poprzez zagranie dowolnej ilości kart, jakie ma na ręku (może nie zagrywać żadnej powstrzymując się od działań). Zakres działań, jakie można podjąć zagrywając karty, jest dość wąski i obejmuje w przeważającej mierze skorzystanie z usług szpiega (pozwala zabrać jedną kartę z ręki przeciwnika). Jedynie kilka kart pozwala na uśmiercenie ważnej postaci wspierającej ród przeciwnika (słynnego artystę lub urzędnika papieskiego), oskarżenie – ale tylko w sprzyjających okolicznościach - papieża o symonię (czyli kupczenie urzędami kościelnymi), zawarcie małżeństwa między dwoma rodami (uniemożliwia walkę między dwoma rodami na czas jednej rundy) albo pojawienie się krytyka papieża – księdza Savonaroli (uniemożliwia wykonywanie działań przez gracza kontrolującego papieża na czas jednej tury lub do śmierci księdza).

Po ewentualnym zagraniu kart, gracz może spróbować zdobyć zasoby i ludzi będących na usługach przeciwnego rodu (np. artystów, urzędy, mniejsze rodziny czy miasta). Jeśli artysta lub urząd nie jest w ogóle broniony, sam zamiar ich przejęcia wystarcza do tego, by gracz przejął nad nimi kontrolę. Własne zasoby można jednakże bronić, do czego przydatne są mniejsze rodziny szlacheckie, będące na służbie wielkich rodów, takie jak Malatesta, Sforza czy Piccolomini oraz miasta, takie jak Bolonia, Ferrara, Ostia czy Ankona. Mniejsze rody oraz miasta posiadają wskaźnik siły, który określa ich wartość bojową. By pokonać załogę miasta i/lub mniejszy ród oraz zdobyć to, co jest przez nie bronione (w każdym mieście może przebywać jeden artysta i jeden urzędnik), trzeba użyć armii o większym wskaźniku siły. Armię stanowią słynni najemnicy – kondotierzy, stanowiący jeszcze jeden rodzaj kart, jakich można użyć. By móc skorzystać z kart kondotierów, czyli wykorzystać ich punkty siły, trzeba za każdą z nich zapłacić określoną ilość dukatów. Kondotierów może używać zarówno gracz atakujący, jak i broniący.

Pozostałymi rodzajami kart, jakie może zagrać każdy gracz, są karty artystów i karty urzędów. Wielcy artyści Renesansu, tacy jak Leonardo da Vinci, Rafael, Michał Anioł czy Botticelli byli sponsorowani przez wielkie rody po to, by pomnażali oni chwałę swych mecenasów. Pozyskanie każdego artysty jest więc kosztowne – nie dość, że zazwyczaj trzeba wygrać jego kartę w licytacji, to jeszcze jej użycia wymaga pokrycia specjalnej opłaty za mecenat. Z drugiej strony artyści przynoszą bardzo dużo punktów zwycięstwa, korzystanie więc z ich usług oraz ochrona przed zakusami przeciwników jest więc dość zyskowne.

Urzędy w Państwie Papieskim dają odmienne korzyści. Kontrola nad takimi urzędnikami, jak Szambelan, Skarbnik, Kapitan Gwardii Papieskiej czy Prefekt Rzymu daje wymierne korzyści dwojakiego rodzaju – dukaty oraz głosy kardynalskie. Na zakończenie każdej z trzech tur gracze otrzymują dochody z kontrolowanych przez siebie miast oraz urzędów, dzięki czemu będą mogli z nowymi dukatami brać udział w licytacji kart w następnej turze. Natomiast ilość głosów kardynalskich, jakie mają do dyspozycji gracze, określa liczbę kontrolowanych przez siebie kardynałów w trakcie wyboru nowego papieża.

Elekcja papieża jest dokonywana na koniec każdej tury. Gracze zliczają wówczas liczbę kontrolowanych przez siebie głosów kardynalskich, a następnie na kartce zapisują, iloma swymi głosami wspierają wybrany przez siebie ród. Można głosować na ród przeciwny, na własny, można także dzielić dowolnie głosy między wiele rodów. Ten ród, który uzyska najwięcej głosów, przejmuje kontrolę nad papieżem. Jeśli w pierwszej rundzie żaden z graczy nie zdobędzie większości głosów (ponad połowy wszystkich głosów kardynalskich), głosowanie będzie powtarzane aż do skutku, ale już w sposób jawny. Każdy z rodów, który chce przejąć dla siebie kontrolę nad papieżem, może oczywiście obiecywać innym określone korzyści, jeśli go poprą.

Papież posiada pewne możliwości działania, z których może dowolnie korzystać, z drugiej strony jest narażony na nowe zagrożenia. Po swym wyborze, nowy papież posiadane przez siebie urzędy musi rozdać pomiędzy pozostałe rody wedle swego uznania (może tak nagrodzić tych, którzy go poparli). Papież może także odebrać wszystkim pozostałym graczom ich urzędy, a następnie losowo przydzielić im je na nowo. Jeśli jednak to zrobi, w następnej turze może zostać oskarżony o symonię, co z kolei może pozbawić takiego gracza możliwości działania w swojej kolejce. Na koniec papież rozdziela między graczy także nowe głosy kardynalskie, dodawane do poprzednio już posiadanych. Liczba nowych kardynałów jest równa liczbie graczy biorących udział w rozgrywce. Jeśli któryś z graczy został pominięty przy rozdziale nowych głosów i urzędów, również będzie mógł oskarżyć potem papieża o symonię.

Na zakończenie trzech takich tur ustalany jest zwycięzca. Jeśli zasady są znane graczom, owe trzy tury rozgrywane są raczej w szybkim tempie i gra nie powinna trwać dłużej, niż około jednej godziny. Zasady jednak są dość nieczytelne dla kogoś, kto jeszcze nie widział rozgrywki, pierwsza gra jest raczej wtedy nauką zasad, niż faktyczną rozrywką. Kolejne razy jednak pokazują, że owe zasady są jednakże spójne.

Inną kwestią jest jednakże odtworzenie tematyki. Przypuszczalnie celem autora gry było odwzorowanie epoki Renesansu, gdzie nowym prądom w sztuce, nauce i kulturze towarzyszyły liczne intrygi i dyplomatyczna pokrętność. Symbolem tego okresu jest słynne dzieło Macchiavellego „Książę”, które było inspiracją dla tytułu gry. Na tym polu jednak gra zawodzi. Cała tematyka została potraktowana po łebkach, ledwo prześliźnięto się po całym bogactwie pomysłów i rozwiązań, z jakich można by czerpać. Wprawdzie wspomniano o artystach, tytułach urzędniczych, miastach, kondotierach czy słynnych nazwiskach, ale na tym się to wszystko kończy. Reszta jest tylko zdobywaniem kart, całkiem ładnych wprawdzie, ale nadal tylko kart, z wypisanymi owymi symbolami epoki, oraz zliczaniem za nie punktów. Nie ma większej możliwości podjęcia niestandardowych działań, intryganctwa, może poza momentem elekcji papieża, chociaż i tu logicznym działaniem jest wspieranie tego gracza, który jest najsłabszy, przez co jego wybór na papieża będzie najmniej groźny dla pozostałych.

Mimo to gra jest skonstruowana poprawnie, ale dla kogoś, kto chciałby zanurzyć się w ten burzliwy świat Italii doby Renesansu, jest to pozycja słaba. Dla szybkiej rozgrywki nadaje się idealnie. Co więcej, wydaje się, że istnieje spora możliwość dodawania własnych modyfikacji i rozbudowy gry, by nadrobić powyżej opisane braki. Dodanie nowych działań, pogłębienie tematyki i stworzenie własnych kart jest całkowicie realną opcją i raczej nie wymagałaby głębszej ingerencji w dotychczasową konstrukcję gry. Możliwe nawet, że taki był zamiar wydawnictwa, jakkolwiek nie zrealizowany. Tą drogą mogliby jednak podążyć ci gracze, dla których przyjemnością byłoby stworzenie czegoś własnego na bazie podstawowej wersji gry.

Za udostępnienie egzemplarza do recenzji dziękujemy sklepowi Rebel.pl.

Ocena końcowa: 6/10

Zalety:
+ możliwość przeprowadzenia szybkiej rozgrywki 
+ ładne wykonanie, czytelne karty, grafika inspirowana epoką 
+ możliwość dodawania własnych modyfikacji i rozbudowy

Wady:
-
pobieżnie potraktowana tematyka, będąca jedynie bladym tłem dla gry
- niewielki zakres możliwych do podjęcia działań
- nieczytelne zasady, które stają się jasne dopiero po rozegraniu próbnych gier

The Prince: The Struggle of House Borgia

Gatunki gry: ekonomiczna, historyczna
Wydawca: Phalanx Games
Liczba graczy: 3-5 osób
Czas gry: 90 min.
Dopuszczalny wiek graczy: 12+
W pudełku:
  • 60 kart
  • 30 żetonów Kardynałów
  • 120 żetonów Dukatów
  • 5 pionków, znaczników Punktów Zwycięstwa (każdy w innym kolorze)
  • 5 plansz rodów
  • 1 drewniany znacznik tury gry (czarny)
  • 1 drewniany pionek Papieża (biały)
  • 1 bloczek z czystymi kartkami (Notes wyborczy)


blog comments powered by Disqus